روستای اسبوکلای ساری

۴۹ مطلب با موضوع «فرهنگ و آداب و رسوم اسبوکلا» ثبت شده است

ما چقدر در تغییر و فراموشی زبان مازندرانی سهیم هستیم ؟

اسبونیوز : مردم روستای اسبوکلا مانند سایر مردم شهرستان ساری ، مازنی و زبانشان تبری (مازندرانی) است . از آن جا که زبان مازندرانی در روستای اسبوکلا هم دست خوش تغییر و فراموشی شدید است ، لذا نیاز دیدم در این مقطع به این آسیب جدی فرهنگی بپردازم و تعدادی از عواملی که بر تغییر و نابودی این زبان تاثیر گذارند را ، بررسی کنم .

ادامه مطلب...
۱۱ اسفند ۹۲ ، ۰۷:۰۵ ۱۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰
اسبو

سرمای زمستان و خانه هایی که کرسی داشت !!

اسبونیوز : آدم های این دوره و زمانه به کل عوض شده اند. حتی سرمای زمستان هم مثل قدیم نیست. خانه ی پدربزرگم هنوز یادم هست که کرسی داشت و بعد، کرسی را برداشتند و بخاری های حلبی که با چوب گرم می شد راه انداختند. چه گرمایی هم داشت !. بعضی وقت ها که به اصطلاح خفه می شد، دودها به پا می شد !! یادش بخیر . و اما کرسی. در این پست به یکی از روش های تامین گرمای منازل روستای اسبوکلای قدیم ، یا همان کرسی، که رابطه ی جدا نشدنی با معماری داخلی منزل و فرهنگ خانواده ها داشت خواهم پرداخت.

ادامه مطلب...
۱۰ اسفند ۹۲ ، ۱۷:۰۵ ۲ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰
اسبو

لمپا ، گِردِسوز و بادی سه چراغ پرکاربرد قدیمی

اسبونیوز : پس از چراغ پیه سوز و چراغ موشی ، چراغ های دیگر وارد بازار شد که یکی از آن ها چراغ سیمی یا فانوس که در اسبوکلا به "بادی" معروف است و دیگری چراغ نفتی لمپا و سومی هم چراغ گرد سوز . سوخت هر سه از نفت تامین می شود ولی کابردشان اندکی متفاوت است . در ادامه مختصری درباره ی این چراغ ها و کاربرد آن ها در روستای اسبوکلای ساری می آید : چراغ های لامپا دارای منبعی از جنس مس یا شیشه بودند که در آن نفت سفید ریخته می شد و فتیله ای شبیه پی سوز داشتند ، با این تفاوت که فتیله توسط قسمتی به نام ماشین روی منبع سوار می شد و قابل تنظیم هم بود . در مدل های پیشرفته ی آن روی ماشین هم در قسمتی که شعله روشن بود ، شیشه ای قرار داشت تا هم چراغ نور بهتری داشته باشد و هم باد آن را به راحتی خاموش نکند.

ادامه مطلب...
۰۴ اسفند ۹۲ ، ۱۵:۴۹ ۷ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰
اسبو

وَرفِ دشو ، یک یادگاری خوردنی از گذشته های برفی اسبوکلا

اسبونیوز : با آمدن برف ، همه ی خبرهای اسبونیوز هم برفی و سرد شد !! حالا شاید خالی از لطف هم نباشد. در گذشته هر وقت برف که می آمد، مردم روستای اسبوکلا مقداری برف تمیز را برداشته و روی آن دِشو (دوشاب) یِ خاروِندی (خرمالو وحشی) و یا دِشوی دیگری می ریختند و می خوردند. به این خوردنی وَرفِ دشو می گویند. ما که چنین تجربه ی گرانی را نداشته ایم ، گذشته از این ، برف تمیز و دشو دیگر پیدا نمی شود !

نکته : به هیچ عنوان توصیه نمی کنیم که بروید وَرفِ دشو بخورید. این مطلب صرفاً جهت اطلاع بود!

۱۴ بهمن ۹۲ ، ۰۶:۵۵ ۱۰ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰
اسبو

خانه های روستایی اسبوکلا تا قبل از اصلاحات ارضی چگونه بودند ؟

اختصاصی اسبونیوز : روستای زیبای اسبوکلا از توابع بخش مرکزی شهرستان ساری (دهستان میاندورود کوچک)، در ضلع جنوبی ساری و در دامنه جنگل های هیرکانی واقع شده است . ارتفاع روستای اسبوکلا از سطح دریا 130 متر است. آب و هوای آن در بهار و تابستان معتدل و مطبوع و در پاییز و زمستان سرد است. اسبوکلا 15 کیلومتر با ساری و 5 کیلومتر با اتوبان ساری – نکا فاصله دارد. روستای اسبوکلا در موقعیت دلتا مانند ایجاد شده بین دو تپه واقع شده است. در مقاله ی زیر نوع معماری و خانه سازی در روستای اسبوکلا قبل از اصلاحات ارضی بررسی شده است.

ادامه مطلب...
۱۳ بهمن ۹۲ ، ۱۳:۳۳ ۶ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰
اسبو

معرفی لباس های سنتی مردم مازندران و روستای اسبوکلای ساری

اسبونیوز : پوشاک زنان مازندران در رنگ های شاد و زیبای طبیعت به طور کامل پوشیده و جذاب است، اما با گذشت زمان و کمرنگ شدن تاریخ شفاهی بومیان سرزمین تبرستان ، استفاده از انواع پوشاک سنتی اعم از چادر، چاقچور، نیم ساق، روبند، نقاب، چارقد، شلیته و تنبان ، منسوخ شده ، یا جای خود را به پوشش های منطبق با فرهنگ غیر ایرانی داده است.پوشاک مردان هم بسته به نوع کار ، کشاورزی یا دامداری ، در فصل های گرم یا سرد ، دارای تنوع بوده و علاوه بر کاربردی بودن دارای طراحی و رنگبندی مختص مردان است . مردم اسبوکلا هم تحت تاثیر همین اتفاق به مرور لباس سنتی خود را کنار گذاشته و مغلوب فرهنگ های دیگر شده اند . در زیر به معرفی تعدادی از لباس های سنتی مازندران می پردازیم که بیشترشان روزگاری در روستای اسبوکلا مرسوم بوده است . شاید نتوان انتظار داشت مردم لباس های کنونی را کنار گذاشته و لباس سنتی بر تن کنند ، اما امیدواریم حداقل در مراسم هایی که در اسبوکلا برگزار می شود به خصوص عروسی ها ، از این لباس های زیبا استفاده کنند . -------------------- بقیه ی مقاله را در ادامه مطلب ببینید --------------------
ادامه مطلب...
۱۰ بهمن ۹۲ ، ۰۷:۵۵ ۵ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰
اسبو

لاستیکی کَلوش (گیوه لاستیکی) یادآور دورانی نه چندان دورِ اسبوکلا

اسبونیوز : برخی چیزها ، چنان با دوره ای از زندگی ما اجین می شوند و تا پایان عمر می شوند یادآور آن لحظه، که هیچ چیز را نمی شود جای آن ها قرار داد، جز خودشان. گیوه های سیاه لاستیکی را همه به خاطر داریم. به قول بچه های اسبوکلایی، لاسیکی کلوش. همه جا، در آب و گل این کفش با ما بود. در روزهای بارانی چند کیلویی گل به آن می چسبید. چون زیرش عاج داشت، شده بود کفش فوتبال بچه ها. مغازه ی حاجی مهدی مسیح زاده (مهدی عامی) بود و این کفش ها. پای همه لاسیک کلوش دیده می شد. بعضی ها به این ها می گفتند اسکل کلوش (اسبوکلایی کلوش). حالا که کفش های اسپرت گران قیمت می پوشیم ، فقط می توانیم آهی از سر حسرت بکشیم و بگوییم یادش بخیر.

۱۰ بهمن ۹۲ ، ۰۵:۱۱ ۸ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰
اسبو

دَه حمُّم ، گَره سری و دندون سری ، آیین هایی برای نوزادانِ اسبوکلا

اسبونیوز : در روستای اسبوکلا برای فرزند نورسیده آیین هایی اجرا می کنند که بسیار زیباست. این آیین ها در روستاهای مازندران به همین شکل یا با کمی تفاوت انجام می شود. پس از تولد نوزاد در یک خانواده ی اسبوکلایی، پدر یا پدربزرگ در گوش نوزاد اذان می خواند . مادربزرگ مادری و پدری نوزاد در روزهای نخست مادر را تنها نمی گذارند. مردم بر این باورند که آل به سراغ مادر می آید. در روز دهم نوزاد را به حمام می برند و پس از آن بستگان و آشنایان جمع می شوند و نوزاد را در گهواره می گذارند و او را تاب می دهند تا بخوابد. بالای گهواره قند می شکنند و شادی می کنند. بستگان به دلخواه مبلغی را به عنوان هدیه در کنار گهواره ی نوزاد می گذارند که به آن گَره سَری می گویند. یکی از مراسم دوران کودکی مراسم دندُن (دندان) سَری است که همزمان با ظاهر شدن اولین دندان‌های طفل برگزار می‌شود. در این مراسم مادر کودک به همراه بانوان فامیل ، آشی که انواع حبوبات در آن وجود داشته باشد می‌پزند و کاسه‌ای از آن آش را به خانه فامیل‌ها و دوستان می‌دهد. در اسبوکلا رسم است بیشتر آش کشک، خمیر آش یا دوبَزه آش می پزند. در این مراسم هر کس که آش را گرفت هدیه ای به دلخواه در سینی آش می گذارد . در گذشته برای دندون سری گندِم پَته (گندم پخته شده) تهیه می کردند و ترکیدن گندم را نشانه ای از درآمدن دندان نوزاد می دانستند . متاسفانه در سال های اخیر در این مراسم ها تغییراتی ایجاد شده که شکل آن را از حالت اولیه و سنتی آن خارج کرده است.

۰۸ بهمن ۹۲ ، ۰۴:۵۹ ۴ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰
اسبو

ضرورت مطالعه و تحقیق درباره ی معماری خانه های روستایی در اسبوکلا

اسبونیوز : از آنجا که تا کنون مطالعه ای در این زمینه در مورد روستای اسبوکلا انجام نشده است و کاربرد نتایج این تحقیق می تواند در طرح های جامع شهری و طرح هادی روستایی و طرح های آمایش منطقه مؤثر باشد، لازم و ضروری است، تحقیق کامل و علمی درباره ی معماری و نوع ساخت و ساز خانه های روستایی در اسبوکلا ، تاثیرات فرهنگی بر معماری روستایی و دلایل تغییر سبک معماری سنتی انجام شود. چرا که با این رویه ی موجود در اسبوکلا، روستاهای اطراف و بیشتر روستاهای مازندران، به نظر می رسد روستاییان از معماری سنتی خود دور شده و همانند شهرها نشینان، سبک و روش ناصحیحی را در معماری و ساخت و ساز مسکن در پی گرفته اند که سمت و سوی گسترش آن ناپیداست. همچنین عملاً طرحی برای گسترش روستا از لحاظ کالبدی وجود ندارد و طرح های موجود با عنوان طرح هادی هرچند از نظر سیستمی مورد توجه و به جا است ولی طراحی های انجام شده در آن نه با معماری سنتی این مرز و بوم ، نه با معماری ایرانی - اسلامی و نه با روحیات و فرهنگ مردم ، سازگاری ندارد. به خواست خدا در فرصتی نزدیک طی چند عنوان مقاله این مسئله را بررسی خواهم کرد.

ادامه مطلب...
۳۰ دی ۹۲ ، ۰۶:۳۴ ۹ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰
اسبو

چراغ موشی ، تامین کننده روشنایی در شب های تاریک اسبوکلای قدیم

اسبونیوز : مردم اسبوکلا هم مانند دیگر مردم از آتش و سپس انواع چراغ برای تامین نور مورد نیاز خود استفاده کرده اند. در این پست تاریخ مختصری درباره ی چراغ ها آورده شده و سپس چراغ پی سوز و چراغ موشی معرفی می شود. ان شاء الله در آینده انواع دیگر چراغ معرفی خواهد شد. چراغ موشی یک نوع چراغ برای روشنایی در شب بوده است که با روغن پیه و یا روغن زیتون و روغن منداب (مندو) کار می کرده است این چراغ دارای یک فتیله نخی دراز بوده است که به دلیل شباهت روغن دان و بخش فتیله (پلیته) آن به موش آن را چراغ موشی می‌گفتند.

ادامه مطلب...
۲۴ دی ۹۲ ، ۱۲:۵۵ ۶ نظر موافقین ۰ مخالفین ۰
اسبو