اختصاصی اسبونیوز : به دهه ی شصت و هفتاد روستای اسبوکلا بر می گردیم، در آن دوره خواربارفروشی ها، تنها واحد های اقتصادی موجود در روستا بودند که برخی از نیاز های مردم را برطرف می کردند. اما خوشبختانه در سال های بعد چند سوپر مارکت ، فروشگاه لوازم خانگی، موبایل و کامپیوتر در روستا راه اندازی شد. چند نفر هم اقدام به ایجاد کارگاه های نجاری، MDF و ... کردند. راه اندازی کسب و کار، از نظر اقتصادی بسیار مطلوب و پسندیده است و نشان دهنده وجود تحرک اقتصادی در روستا است. اما در این یادداشت، مسئله را از بعدی دیگر بررسی خواهم کرد که بیشتر به مدیریت منابع اقتصادی و واحد های کسب و کار و برقراری نوعی عدالت و عدم تمرکز در استقرار واحد های اقتصادی، مربوط می شود.

تاثیر تمرکز واحدهای تجاری و اقتصادی در نقطه ای معین :

در فضای شهری، تجارت و کسب و کار تحت تاثیر مسائلی مختلفی چون سیاست، فرهنگ و ... قرار می گیرد. تبلیغات ، رقابت و ... در عرصه ی اقتصادی شهرها وجود دارد ، اما در روستا که تعداد واحد های کسب و کار محدود است ، کمتر عرصه ی رقابتی به وجود می آید و بیشتر تحت تاثیر نیاز مردم روستا به کالا و محصول عرضه شده قرار می گیرد . بر همین اساس در شهر ها دیده می شود واحدهای تجاری در نقاط خاصی تجمع پیدا کرده اند. و بر همین اساس افرادی که قصد ایجاد کسب و کار جدید دارند به این تجمعات تجاری گرایش پیدا می کنند . به این ترتیب به مرور نقاطی با تمرکز بالای مراکز تجاری به صورت نقطه ای به وجود می آید و دیگر نقاط دور از این مراکز قرار می گیرند و از خیلی از مزایا که به دلیل وجود این مراکز به وجود می آید محروم می مانند . یکی از آثار حضور مراکز تجاری در یک نقطه ی خاص به وجود آوردن نوعی توهم برای گرایش اجباری به ایجاد کسب و کار در این نقاط است در صورتی که پارامترهای موفقیت در کار چندان تحت تاثیر جغرافیا نیست و اگر باشد ، جغرافیا یکی از چندین پارامتر است . در روستای اسبوکلا در چند سال گذشته چنین اتفاقی افتاده و بیشتر مراکز تجاری در خیابان شهید وردیان ، از مدرسه ی ابتدایی تا خیابان انقلاب متمرکز شده است . به اصطلاح این قسمت رونق پیدا کرده است که پدیده ی مثبت در اقتصاد روستا است . بیشتر اهالی به خصوص آنهایی که در طول خیابان های اصلی زندگی می کنند ، هنگام ساخت واحد های مسکونی ، همکف را به واحد های اقتصادی اختصاص می دهند اما تنها در قسمتی که اشاره شد این واحد ها مورد استفاده ی اقتصادی قرار گرفته است و در قسمت های دیگر کمتر این مسئله دیده شده و یا در صورت استفاده کارکردهای دیگری برای آن در نظر گرفته شده است . یکی از آثار تمرکز واحدهای اقتصادی در یک نقطه بالطبع افزایش قیمت زمین و واحدهای تجاری در آن قسمت است که برای ساکنین آن نقطه مطلوب خواهد بود . مسئله ی دیگر بعد مسافت است به این صورت که این مراکز برای برخی از اهای بسیار نزدیک و برای برخی دیگر بسیار دور می شود . مسئله ی سد معبر و مزاحمت های ناشی از توقف اتومبیل با توجه به قرار گرفتن این مراکز در یک نقطه مشکلاتی را در دراز مدت به وجود خواهد آورد . با تاکید دوباره بر اینکه رونق اقتصادی در این نقطه از روستا بسیار مطلوب است اما باعث شده قسمت های دیگر روستا از این موهبت محروم بمانند. البته این مسئله ای است که تقریباً ناخودآگاه به وجود آمده ، هرچند می شد تدبیر دیگری اتخاد گردد ولی به دلیل عدم وجود چنین دیدگاه هایی در خیلی از روستاها به آن نمی پردازیم . غرض از طرح این موضوع : موضوع این یادداشت بررسی چگونگی توسعه یافتگی به یک معنی و اینکه چرا در این نقطه اتفاق افتاده نیست ، بلکه این در جای خود مطلوب ارزیابی می شود و باید بیشتر توسعه یابد چون خیلی از کسب و کارهای تجاری و خدماتی در روستای اسبوکلا مورد نیاز است که باید فعالان و اهالی که تمایل به ایجاد این کسب و کار دارند به فکر باشند . اما این دلیل نمی شود نقاط دیگر روستا از این لحاظ توسعه نیابد . شاید بیشتر افرادی که در این قسمت به ایجاد کسب و کار پرداختند به جنبه رونق و به اصطلاح توی دید بودن تجارت خود توجه کرده اند که مورد قبول است ولی مولفه های موفقیت تنها این موارد نیست . کسب و کار به خصوص در کارهایی که مردم به خدمات و یا محصولات یا کالای آن نیاز دارند در هرجای روستا که باشد مورد اقبال قرار خواهد گرفت . به هر حال طبیعی است که افراد ساده ترین راه را انتخاب می کنند.

ارائه راهکار و پیشنهاد : از آن جایی که روستای اسبوکلا در زمینه رشد اقتصادی در زمینه های غیر از کشاورزی ، به خصوص فعالیت های به اصطلاح بازاری در ابتدای راه است و هنوز جا دارد خیلی از کسب و کارها در روستا راه اندازی شود ، لذا به اهالی ساکن بالا محله ، یوردره ، تنگ کوچه و پایین محله توصیه می شود در صورت تمایل به انجام فعالیت اقتصادی ، در همان نقطه ی محل سکونت اقدام به این کار کنند تا قسمت های نام برده هم به آرامی از نظر اقتصادی رونق پیدا کنند و فضای یکسانی از نظر کسب و کار در روستا حاکم شود و از تمرکز در نقطه ای خاص پرهیز شود و امکانات به صورت عادلانه و مساوی در دسترس همه قرار گیرد و همه بتوانند از مزایای این رونق اقتصادی استفاده کنند . همچنین مدیران روستا هم باید در برنامه ریزی ها سعی کنند مشاغل و کسب و کار را به سمتی هدایت کنند که از تمرکز جلوگیری شود .